Аб тым, што смаргонскія абаранкі знакамітыя ня толькі ў межах Беларусі, даводзілася пераконвацца неаднойчы.
Апошнім такім сведчаннем, з якім я сутыкнулася, сталі ўспаміны польскага паэта Чэслава Мілаша аб віленскім кірмашы і нанізаных на вяровачкі абаранках, якія, незалежна ад месца выраба, насілі назву "смаргонскія".

Мяркуецца, што іх прыдумалі менавіта тут, а нагодай сталася мядзвежая акадэмія, гадаванцы якой ласаваліся абаранкамі, якія адмыслова нарыхтоўваліся ў якасці сухіх кансерваў для "акадэмікаў".

15 лістапада ў Жодзішках на Смаргоншчыне ў касцёле святой Тройцы адбудзецца адкрыццё памятнай дошкі з гонар ксяндза Вінцэнта Гадлеўскага. У гэтыя дні будуць адзначацца 120-я ўгодкі з дня нараджэння беларускага каталіцкага святара, грамадскага дзеяча, публіцыста і перакладчыка.

Под Сморгонью установлен памятник герою Первой мировой войны - полковнику гренадёрского грузинского полка Акакию Отхмезури. 90 лет могила была безымянной.

Даныя па датах фундацыі і пабудовы храма ў Смаргоні надзвычай супярэчлівыя. Адны з іх сведчаць, што ён пабудаваны ў 1503 г. ці 1505 г. на сродкі слонімскага старосты Юрыя Зяновіча як касцёл, а ў сярэдзіне XVI ст. перароблены пад кальвінскі збор, другія, што ён фундаваны ў 1553 г. як кальвінскі збор брэсцкім ваяводаю Хрыстафорам Зяновічам. Але гэтыя звесткі тычацца больш ранніх драўляных храмаў. Даследаванні беларускіх рэстаўратараў паказалі, што культавы будынак, які захаваўся да нашых дзён, быў узведзены ў 1606—1612 гг. як кальвінскі збор Мікалаем Багуславам Зяновічам, а ў 1621 г. Сафіяй (з Зяновічаў) перададзены пад касцёл і асвячоны ў гонар Св. Тройцы, у 1866 г. прыстасаваны пад праваслаўную Мікалаеўскую царкву, у 1923—1925 і ў 1970-я гг. рэстаўрыраваны.